Moduł psychologiczny w SPPS

Emocje kierują naszym życiem. Niewłaściwa interpretacja emocjonalna komunikatu werbalnego – nadanie błędnego emocjonalnego znaczenia temu, co słyszymy decyduje o tym, jaką emocję ten komunikat w nas wzbudzi a tym samym jakie działania podejmiemy. Można zatem dobrze słyszeć, ale czasami niewłaściwie interpretować pod względem emocjonalnym docierające do nas informacje. Jest to jeden z aspektów zaburzeń centralnego przetwarzania słuchowego. Taka niewłaściwa interpretacja jest nie tylko źródłem nieporozumień – rodzi o wiele większe problemy przede wszystkim w relacjach społecznych, ale też dla samej jednostki mającej takie trudności jest źródłem narastającej frustracji – nie rozumiem innych – inni mnie nie potrafią zrozumieć. Powoduje w konsekwencji nasilające się z czasem trudne zachowania, takie jak wybuchy agresji, narastający lęk, a czasami prowadzić może do różnego rodzaju zaburzeń na tle psychologicznym – zaburzeń lękowych, depresji.

Terapia SPPS czyli Stymulacja Polimodalnej Percepcji Sensorycznej to nowa metoda wsparcia dla pacjentów z zaburzeniami przetwarzania słuchowego. Innowacyjne w tej metodzie jest to, że dodatkowym elementem treningu jest trening psychologiczny – pomijany w innych obecnie proponowanych treningach słuchowych. Zintegrowanie terapii psychologicznej z treningiem funkcji słuchowych daje o wiele większe możliwości efektywnego oddziaływania na osoby borykające się z trudnościami z przetwarzaniem słuchowym. Przede wszystkim daje możliwość korekty zachowań będących wtórnym efektem zaburzeń słuchowych.

Terapia psychologiczna oparta jest na podstawach teoretycznych terapii CBT. Punktem wyjścia jest założenie, że trudne (niepożądane, destrukcyjne) zachowania wynikają z niewłaściwej oceny sytuacji i brak umiejętności akceptowanego reagowania na emocje, których doświadczamy. Terapia CBT jest więc poniekąd pracą nad wzmacnianiem samoświadomości, poprawą samorozumienia i samokontroli. Umiejętność samoświadomości (emocji, uczuć i myśli) oraz stosowanie samokontroli (kontrola myśli, emocji i podejmowanych działań) wpływa na zmianę zachowań, a to z kolei poprawia relacje z innymi uczestnikami sytuacji społecznych – poprawia jakość i ilość kontaktów społecznych (relacji), samoocenę (siebie w kontekście społecznym) a tym samym poprawia samopoczucie i wpływa na jakość życia dziecka, zapobiegając psychopatologii lub ją minimalizując.
Początek terapii to praca nad odczuciami emocjonalnymi – emocjami. Podczas tego etapu uczymy się rozpoznawania emocji u siebie oraz u innych osób, identyfikowania symptomów emocji płynących z ciała, identyfikowania sytuacji wywołujących określone emocje oraz rozpoznawania myśli z taką sytuacją związanych.

mpSPPS

Pierwszy etap terapii – praca nad emocjami oparta została na teorii amerykańskiego psychologa Roberta Plutchika, który zaproponował podział emocji na osiem podstawowych – zwanych też pierwotnymi. Emocje te są wg. autora ewolucyjnie naturalnie rozwinięte u każdego zwierzęcia oraz u człowieka. Są one wrodzone i bezpośrednio odnoszą się do zachowań adaptacyjnych, które mają na celu pomoc w przetrwaniu. Z nich wynikają wszystkie inne emocje. Możemy bowiem przeżywać mieszaninę pierwotnych emocji. Mieszanie emocji polega na łączeniu poszczególnych emocji w jedność, tworząc bardziej złożone emocje. Łączenie emocji doprowadza do stworzenia kombinacji, odpowiedzialnych za konkretne przeżycia. Trójwymiarowy diagram Plutchika opisuje relacje między różnymi emocjami, analogicznymi do kolorów na kole. Wymiar pionowy reprezentuje intensywność, a koło poziome reprezentuje stopień podobieństwa. Emocje przeciwległe na kole są emocjami przeciwnymi.

W następnym etapie terapii psychologicznej przy pomocy SPPS-a przechodzimy do nauki kontroli swoich myśli – poznajemy błędy w myśleniu, uczymy się identyfikować myśli i zmieniać je na bardziej konstruktywne.

W trzecim etapie terapii uczymy się kontroli zachowań w sytuacjach społecznych (wywołujących emocje) – nauka technik panowania nad emocjami (w sensie behawioralnym – nad zachowaniami związanymi z daną emocją), konstruktywnej komunikacji oraz identyfikowania i rozwiązywania problemów (trudności). Nauka rozwiązywania problemów – trudności (radzenie sobie w sytuacjach wywołujących nieprzyjemne emocje) zawiera elementy – techniki zaczerpnięte z terapii CBT, RTZ, oraz Pensylwańskiego Programu Zapobiegania Depresji M. E. P. Seligmana.